Θέματα υγείας

Υπέρταση: Πρόληψη τώρα πρόβλημα ποτέ!

ypertasi

Γνωρίζω…

Τι είναι η αρτηριακή πίεση;

Αρτηριακή πίεση είναι η δύναμη με την οποία η καρδιά εξωθεί το αίμα προς τα αγγεία σε κάθε παλμό. Η αρτηριακή πίεση αποτελείται από τη συστολική (αντιστοιχεί στη συστολή της καρδιάς σε κάθε παλμό) και τη διαστολική (αντιστοιχεί στη χάλαση της καρδιάς ανάμεσα σε δυο παλμούς) . Για παράδειγμα η μέτρηση της αναγράφεται ως 130/80 mm Hg.

Τι είναι η υπέρταση;

Ως υπέρταση χαρακτηρίζεται η κατάσταση κατά την οποία η πίεση μέσα στα αγγεία είναι αυξημένη, με αποτέλεσμα η καρδιά να χρειάζεται να ασκήσει μεγαλύτερη πίεση για την εξώθηση του αίματος. Επειδή η υπέρταση είναι ασυμπτωματική για να διαγνωσθεί θα πρέπει να μετρηθεί.

Γνωρίζω…

Πως μετριέται η αρτηριακή πίεση.

Πολύ συχνά η αρτηριακή πίεση μετριέται λανθασμένα. Οι οδηγίες για την μέτρηση της αρτηριακής πίεσης θα πρέπει να ακολουθούνται με προσοχή προκειμένου να εξακριβώσουμε αν κάποιος έχει αρτηριακή πίεση ή οχι.

Ο εξεταζόμενος θα πρέπει:

- να είναι καθιστός τουλάχιστον για 5 λεπτά

- να είναι χαλαρός, ήρεμος και σε ευχάριστο περιβάλλον

- να μην έχει πιεί καφέ και καπνίσει την προηγούμενη μισή ώρα

- να ακουμπά το χέρι του σε σταθερό σημείο

Συχνά θα πρέπει να πάρουμε 2 ή 3 μετρήσεις και την πρώτη φορά να μετρήσουμε την πίεση και στα δυο χέρια. Συνήθως πολλά άτομα μετρούν την πίεση τους όταν δεν νιώθουν καλά ή όταν έχουν εκνευριστεί ή όταν έχουν πονοκέφαλο, με αποτέλεσμα η μέτρηση να μην ανταποκρίνεται στην πραγματική τους πίεση.

Ποιες είναι οι φυσιολογικές τιμές της αρτηριακής πίεσης.

Οι πρόσφατες πληροφορίες της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Υπέρτασης αναφέρουν οτι οι φυσιολογικές τιμές

- για άτομα χωρίς διαβήτη ή βλάβη στην καρδιά ή στον εγκέφαλο πρέπει να είναι μικρότερες 140/90 mm Hg

- για άτομα με διαβήτη μικρότερες από 130/80 mm Hg

Τιμές μεγαλύτερες από τις παραπάνω δείχνουν ότι ο εξεταζόμενος έχει υπέρταση.

Επίσης μπορεί κάποιος να μετρήσει την πίεση του και στο σπίτι ακολουθώντας τις οδηγίες μέτρησης που αναφέραμε. Για την μέτρηση στο σπίτι ως φυσιολογικές τιμές θεωρούνται οι μικρότερες από 135/85 mm Hg

Γνωρίζω…

Γιατί η υπέρταση θεωρείται τόσο επικίνδυνη;

Σήμερα υπολογίζεται ότι στη χώρα μας το 25-30% του πληθυσμού παρουσιάζει υπέρταση. Η υπέρταση μπορεί να προκαλέσει βλάβες σε πολλά όργανα στο σώμα μας, όπως στη καρδιά, στον εγκέφαλο, στα νεφρά αλλά και στα αγγεία.

Η υπέρταση ευθύνεται για:

- το 67% των καρδιακών επεισοδίων

- το 77% των εγκεφαλικών επεισοδίων 

- το 74% της καρδιακής ανεπάρκειας

- τη νεφρική ανεπάρκεια, καθως αποτελεί τη δεύτερη αιτία της

Η υπέρταση:

- είναι η συχνότερη αιτία επίσκεψης στον γιατρό

- αποτελεί σημαντικό παράγοντα επιδείνωσης της εγκεφαλικής δυσλειτουργίας και της νόσου Alzheimer

- δημιουργεί στις ΗΠΑ κόστος από τις επιπλοκές της που ξεπερνά τα 100 δις δολάρια ετησίως.

Τι προκαλεί την υπέρταση;

Σε ποσοστό μεγαλύτερο από 90% δεν είναι δυνατόν να βρεθεί η αιτία της υπέρτασης, διότι οφείλεται σε πολλούς παράγοντες και αναφέρεται ως ιδιοπαθής υπέρταση. Η παρουσία υπέρτασης στους γονείς φαίνεται οτι παίζει κάποιο ρόλο στην εμφάνισή της στα παιδιά. Αλλά και ο τρόπος ζωής παίζει σημαντικό ρόλο αφού η μείωση της κατανάλωσης άλατος και αλκοόλ, η άσκηση και η καταπολέμηση της παχυσαρκίας βοηθούν στην μείωση της αρτηριακής πίεσης.

Γενικά κινδυνεύουν να παρουσιάσουν πίεση:

- τα άτομα με θετικό οικογενειακό ιστορικό

- οι έγκυες

- οι γυναίκες που κάνουν χρήση αντισυλληπτικών φαρμάκων

- οι παχύσαρκοι

- οι ηλικιωμένοι

- τα άτομα που δεν αθλούνται

- τα άτομα που κάνουν μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ

- τα άτομα που καταναλώνουν πολλές λιπαρές τροφές και αλάτι

- οι καπνιστές

Σε ποσοστό περίπου 5% η υπέρταση οφείλεται σε διάφορες ενδοκρινικές παθήσεις ή παθήσεις των νεφρών. Αν δημιουργηθεί στον γιατρό η υποψία για την ύπαρξη αυτών των παθήσεων, κατά την διάρκεια λήψης του ιστορικού, θα ζητηθεί περαιτέρω εξετάσεις.

Γνωρίζω…

Πως μπορώ να καταλάβω αν έχω υπέρταση;

Επειδή δεν υπάρχουν σαφή συμπτώματα υπέρτασης. θα πρέπει να μετριέται κατά διαστήματα η αρτηριακή πίεση για να είναι δυνατή η έγκαιρη διάγνωση της. Συχνά πολλά άτομα μόλις αισθανθούν δυσφορία, πονοκέφαλο ή καποιο άλλο σύμπτωμα πανικοβάλλονται και μετρούν την πίεση τους που φυσικά είναι αυξημένη. Αυτή όμως είναι πίεση πανικού δεν έχει σχέση με την υπέρταση και συνήθως δεν αποτελεί κίνδυνο για τον ασθενή.

Ποιες είναι οι αρνητικές συνέπειες της υπέρτασης;

Η μακροχρόνια αύξηση της αρτηριακής πίεσης είναι επικίνδυνη επειδή προκαλεί βλάβες στην καρδιά, στον εγκέφαλο, στα μάτια και στα νεφρά.

Πιο συγκεκριμένα:

- αυξάνει το μέγεθος της καρδιάς προκαλεί αθηροσκλήρωση στα αγγεία, στεφανιαία νόσο, καρδιακή ανεπάρκεια

- προκαλεί αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια  

- επιφέρει νεφρική ανεπάρκεια

- προκαλεί αλλοιώσεις στον βυθό του αμφιβληστροειδούς και αιμορραγίες στα μάτια

Πως μπορεί να θεραπευτεί η υπέρταση;

αν και η υπέρταση μπορεί να θεραπευτεί ένα πολύ μικρό ποσοστό υπερτασικών το έχουν καταφέρει με επιτυχία. Από τους 100 υπερτασικούς περίπου οι 50 βρίσκονται σε θεραπεία και από αυτούς το ποσοστό που έχει ρυθμίσει την πίεση του σε φυσιολογικά επίπεδα είναι από 8-25%.

Η συνεργασία του γιατρού και του ασθενούς είναι πολύ σημαντική για την αντιμετώπιση της κυριότερης αιτίας θανάτων από καρδιαγγειακά νοσήματα. 

Αντιμετωπίζω…

Την υπέρταση με απλούς τρόπους.

Αντιμετωπίζω αποτελεσματικά την υπέρταση σημαίνει αλλάζω τρόπο ζωής.

- μειώνω την κατανάλωση άλατος

- προσέχω το σωματικό μου βάρος

- ελαττώνω την κατανάλωση αλκόολ

- ασκούμαι

- προσθέτω φρούτα και λαχανικά στην διατροφή μου

Την υπέρταση με φαρμακευτική αγωγή.

Σε ορισμένες περιπτώσεις σοβαρής υπέρτασης ή επί παρουσίας διαβήτη ή βλάβης οργάνου μαζί με την αλλαγή τρόπο ζωής θα πρέπει να χορηγηθεί και φαρμακευτική αγωγή. Έχουμε στην διάθεση μας 5 ομάδες φαρμάκων:

- διουρητικά

- αναστολείς των β-αδρενεργικών υποδοχέων

- ανταγωνιστές διαύλων ασβεστίου

- αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτασίνης

- ανταγωνιστές των υποδοχέων της αγγειοτασίνης

Εκτός από τα παραπάνω, υπάρχουν κι άλλες ομάδες φαρμάκων, όχι όμως πρώτης επιλογής.

Διαβάστε σχετικά

Υπέρταση και παιδιά: Από ποια ηλικία θα πρέπει να μετράμε την πίεση στα παιδιά;

Τα υπέρβαρα παιδιά κινδυνεύουν περισσότερο από υπέρταση σύμφωνα με επιστημονική έρευνα